Beyanhane
Belgeden beyana giden gümrük dosyasını uçtan uca yürüten yapay zekâ destekli iş akışı
Sorun: dosya değil, dağınık işler
Gümrük müşavirliğinde iş, tek bir belgenin okunmasıyla bitmiyor. Bir sevkiyatın arkasında fatura, çeki listesi, konşimento ya da CMR, menşe belgesi gibi birbirini tamamlayan belgeler var. Bunlardaki veriler beyanname alanlarına aktarılıyor; ardından tarife sınıflandırması, vergi hesabı, risk kriterleri, istenen belgelerin toplanması ve nihayet çıktı üretimi geliyor.
Bugün bu adımların her biri ayrı bir yerde yapılıyor: veriler elle giriliyor, oranlar başka bir ekranda sorgulanıyor, Excel tablosu ayrıca hazırlanıyor, eksik belge listesi akılda tutuluyor. Aynı sevkiyat için aynı bilgi defalarca yazılıyor.
İki maliyet doğuyor: zaman ve gözden kaçan detay. Vadeli bir ödeme şekli fark edilmediğinde doğmayan KKDF satırı, gözetim kıymetinin altında kalan bir birim fiyat ya da toplamı tutmayan bir kalem dökümü, beyan aşamasında düzeltilmesi gereken sorunlara dönüşüyor.
Beyanhane, bu işleri dosya kavramı etrafında toplar: belgeler bir dosyaya yüklenir, veriler bir kez çıkarılır, sonrasında her adım aynı veriden beslenir.
Nasıl çalışır?
1. İşlem türünü seçin. İthalat, İhracat, Transit, Antrepo, Dahilde İşleme, Hariçte İşleme, Geçici İthalat ve Gümrük Kontrolü Altında İşleme — sekiz rejim desteklenir. Seçilen rejim; iş akışı adımlarını, beklenen belgeleri ve vergi kapsamını belirler.
2. Belgeleri birlikte yükleyin. Tek belge değil, sevkiyatın tamamı: PDF, görsel, Word ve Excel dosyaları kabul edilir. Sistem belgeleri tek bir sevkiyatın parçaları olarak okur — fatura kıymeti ve kalemleri, çeki listesi ağırlık ve kap bilgisini verir; ikisi birleştirilir.
3. Sonucu inceleyin ve dosyayı açın. Analiz tamamlandığında künye, kalem dökümü, GTİP önerisi ve vergi/risk değerlendirmesi hazırdır. Dosya adı da otomatik önerilir; dilediğiniz gibi düzenlersiniz.
Analiz beş aşamada ilerler ve ekranda adım adım izlenir: belge analizi → GTİP önerisi → vergiler ve kontroller → uygunluk denetimi → beyanname çıktısı. İşlem arka planda sürdüğü için ekranı kapatmanız işi durdurmaz.
Belgelerden çıkarılan bilgiler
Künye: beyan sahibi firma unvanı, VKN ve şehir · yurt dışındaki karşı taraf · menşe ve varış ülkesi · fatura numarası ve tarihi · fatura tutarı ve para birimi · brüt/net ağırlık · kap adedi ve cinsi · teslim şekli (Incoterm) · ödeme şekli · taşıma şekli · tanınan belge türleri
Kalem bazlı döküm: sıra numarası, malzeme/stok kodu, eşya tanımı, GTİP, miktar ve birim, birim fiyat, satır tutarı, para birimi, menşe ülke, net/brüt ağırlık, kap adedi
Yüzlerce satırlı e-Faturalarda aynı ürün onlarca kez tekrar edebilir. Beyanhane aynı malzeme kodundaki satırları birleştirip miktar ve tutarları toplar; kalem listesi okunabilir kalır.
Belge başına ayrı çözümleme: her belge tek tek de incelenir. Çeki listesinden kap ve ağırlık, faturadan ticari koşullar, e-Faturadan senaryo ve irsaliye bilgisi çıkarılır. Panelde belgeler arasında geçiş yaparak hangi bilginin hangi belgeden geldiğini görür, orijinal dosyayı tek tıkla açarsınız.
Öne çıkan özellikler
Yapay zekâ okur, hesabı kod yapar
Beyanhane’nin en belirleyici tasarım tercihi budur: vergi tutarı modele sorulmaz, hesaplanır.
Yapay zekâ yalnız okuma ve sınıflandırma işlerinde kullanılır — belgeden alan çıkarımı, belge türü tanıma, eşya tanımından GTİP önerisi, taslak metin üretimi. Gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, KDV, ÖTV ve KKDF hesabı ise deterministik kodla yapılır. Aynı girdi her zaman aynı çıktıyı verir; rakamlar tekrarlanabilir ve denetlenebilir olur.
Sonuç: model beklenmedik bir çıktı üretse bile vergi tutarına dokunamaz.
Bilmediğini bilir
Sınıflandırma kapsam dışındaysa Beyanhane oran uydurmaz. Tarife eşleşmesi tam mı, alt pozisyon düzeyinde mi, yoksa yalnız tarife pozisyonuna mı dayanıyor — bu kalite ekranda etiketlenir. Eşleşme yeterli değilse oran ve tutar hiç gösterilmez; yerine kapsam notu çıkar.
GTİP önerileri de her zaman güven yüzdesi ve gerekçesiyle sunulur. Öneri, yetkili gümrük müşavirinin kararının yerine geçmez; kararı hızlandırır.
Rejime duyarlı vergi kapsamı
İhracat teslimleri KDV’den istisnadır ve ihracatta gümrük vergisi doğmaz. Transit ve antrepo rejimlerinde vergiler askıya alınır. Beyanhane bunu bilir: ihracat dosyasında ithalat vergisi hesaplamak yerine ilgili istisnayı not eder. Dahilde işleme, geçici ithalat ve hariçte işlemede ise hesap yapılır, “teminata bağlanır” ya da “yalnız katma değer farkı üzerinden” gibi kapsam notuyla birlikte sunulur.
Gözden kaçanı yakalar
Belge analizi ödeme şeklini okur. “Mal mukabili” ya da vadeli bir ödeme söz konusuysa KKDF yükümlülüğü kendiliğinden tetiklenir ve vergi satırı olarak eklenir — kullanıcı hiçbir kutu işaretlemez.
Aynı şekilde beyan edilen birim kıymet yürürlükteki gözetim kıymetinin altında kaldığında uyarı üretilir; risk kriterleri eşleştirilir ve dosya için yeşil, sarı, kırmızı ya da mavi hat değerlendirmesi yapılır.
Gerçek dosya çıktıları
Ekranda gördüğünüz her çıktı indirilebilir bir dosya olarak da üretilir — ve önizleme ile indirilen dosya aynı kaynaktan beslenir, birbirinden sapmaz:
- Beyanname veri seti (Excel) — rejime duyarlı kutu yapısı, ayrı sayfada tam kalem dökümü
- TAREKS başvuru dosyası (ZIP) — yüklenen belgeler, üretilen Excel ve PDF bir arada; eksik belgeler ayrı bir metinle bildirilir
- A.TR ön dolum (PDF) — kutu yapısı gerçek verilerle; varış ülkesi AB üyesi değilse uygunluk uyarısı eklenir
- NCTS transit beyanı (XML) — IE015 mesajı, kalem başına ayrı kalem kaydıyla
- Dayanak özeti (PDF) — sınıflandırma gerekçesi, vergi dökümü, tetiklenen risk kriterleri
Dosya, müşteri ve işlem geçmişi
Beyanhane tek seferlik bir sorgu aracı değil. Belgelerden çıkarılan firma unvanına göre müşteri kartları oluşur; her müşterinin dosyaları, ürün kalemleri ve işlem geçmişi bir arada durur.
İşlem geçmişi uydurma bir zaman çizelgesi değildir: dosyanın açılışı, belge yüklemeleri, analiz aşamaları ve üretilen öneriler gerçek olaylardan yazılır. Geçici bir servis hatası alınıp yeniden denendiyse o da görünür.
Hata kullanıcıya yansımaz
Gümrük müşavirinin ekranında “servis hatası” görmemesi gerekir. Altı katmanlı bir düşüş koruması kurduk: artan bekleme süreleriyle yeniden deneme, şema doğrulaması ve tekrar sorma, yedek modele devretme, belge yalıtımı, varsayılan değerle zarif düşüş ve arka planda süren iş kalıcılığı. Bir aşama varsayılan değerle tamamlandıysa bu ekranda açıkça işaretlenir.
Her model çağrısı; kullanılan model, deneme numarası, süre ve sonucuyla birlikte denetim kaydına yazılır.
Ekip kullanımına uygun
Kayıt ve giriş sistemi, kullanıcı bazlı dosya sahipliği ve oturum yönetimi mevcuttur. Oturumlar kalıcı olarak saklanır; sunucu güncellemesi kullanıcıları düşürmez.
Kimler için?
- Gümrük müşavirleri — dosya açılışından beyanname çıktısına kadar
- Dış ticaret ve lojistik firmalarının operasyon ekipleri
- İthalat-ihracat departmanları
Özetle
Beyanhane, ticari belgeleri okuyup gümrük dosyasının künyesini, kalem dökümünü, tarife önerisini ve vergi/risk değerlendirmesini tek akışta üretir. Sekiz rejimde çalışır, gerçek dosya çıktıları verir ve süreci dosya–müşteri–işlem geçmişi bütünlüğünde tutar.
Ayırt edici yanı, yapay zekâyı nerede kullandığı kadar nerede kullanmadığıdır: okuma ve sınıflandırma modele, hesap ve kural deterministik koda bırakılmıştır. Kapsam dışına çıkıldığında sistem tahmin yürütmez, sınırını söyler.
Kısacası: kör otomasyon değil, hızlandırılmış ve denetlenebilir bir gümrük iş akışı.
Hemen Deneyin
Aşağıdaki butona tıklayarak demo servisimize erişin, kendi belgelerinizi yükleyerek testlerinizi gerçekleştirin.